İslâm âlimleri şarabın içilmesinin haram olduğu hususunda ittifak etmekle birlikte necis olup olmadığı hususunda ihtilaf etmişlerdir. Onlar konuyla ilgili olarak zikredilen “Ey müminler! Şarap (içki içmek), kumar oynamak, ibadet için dikilen putlar, (cahillik devrinde kullanılan) fal okları (şans oyunlarıyla kazandığınız şeyler) hepsi şeytanın işi pis şeylerdir. Onun için bunlardan sakının ki, kurtulasınız.”^[1] mealindeki âyette geçen hamr kelimesinden kastın üzümden yapılan şarap olduğunu, dolayısıyla şarabın dışında kalan mamullerin necis olmayacağını söylerler. Bu ictihada göre bira ve içinde etil alkolün yer aldığı parfüm, kolonya ve deodorant gibi mamullerin necis olmayacağı sadece içilmelerinin haram olduğu sonucu ortaya çıkmaktadır.

Hanefî mezhebinde Ebû Hanîfe ve Ebû Yûsuf’a göre şarabın dışındaki içkilerin haram sayılabilmeleri için sarhoşluk verecek kadar içilmiş olması gerekir. İmam Muhammed’e göre ise “Çoğu sarhoşluk veren şeyin azı da haramdır.”^[2] hadisince sarhoş etmeyecek kadar az miktarda içilmesi de haramdır.^[3] Hanefî mezhebinde tercih edilen görüş ise İmam Muhammed’in görüşüdür. Diğer mezhep imamları da onunla aynı kanaati paylaşmaktadır.

Konuyla ilgili âyette doğrudan içki içmek yasaklanmamış belki içkiden sakınma buyurulmaktadır. Bu ifade hem içilmesi hem de kaçınılması bakımından necis olduğu manasına ihtimallidir. Nitekim “Her müskirden kaçının”^[4] hadisinin umum manası da bu ihtimali kuvvetlendirmektedir. Yine Hz. Peygamber’in (s.a) içki konulan kapların yıkanmadan kullanılmaması hususunda sahabeyi uyarmış olması bunu teyit etmektedir. Şöyle ki sahabeden Ebî Sa‘lebe el-Huşenî Hz. Peygamber’e kendilerinin ehl-i kitaba komşu olduklarını bazen domuz ve şarap koydukları kaplarından yiyip içtiklerini haber verince Hz. Peygamber de kendilerine şayet bu kapların dışında temiz kap bulabilirseler onları kullanmalarını aksi takdirde yıkamadan kullanmamalarını tembihlemiştir.[5]

Dolayısıyla bu misaller, içinde alkol bulunan maddelerin necis olabileceği ihtimalini kuvvetlendirmektedir. Bu sebeple içinde alkol bulunan ilaçlarla saç bakımı vs. ancak zaruret dairesinde câiz görülebilir. Aynı tedavi şayet tabii ve bitkisel yollardan yapılabiliyorsa alkollüsünü kullanmak câiz olmaz. Yine alkollü ıslak mendil ve yazı kalemleri gibi alkol içerikli eşyaların namaz sırasında ceplerimizde olması da alkolü necis sayanlara göre sakıncalıdır. Nitekim Hz. Peygamber “Helâller bellidir, haramlar bellidir. Aralarında şüpheli olanlar da vardır. İnsanların çoğu bunun farkında değildir. Kim bunlardan sakınırsa ırzını ve dinini korumuş olur…”^[6] mealindeki başka bir hadis de şüphelilerden kaçınılmasının gerekliliğini ortaya koymaktadır. Ayrıca alkol içerikli ıslak mendillerle yapılan temizleme işlemleri necaseti tamamen yok etmemektedir.  Bu nedenle nihâî olarak suyla yıkanması gerekmektedir.

[1]  Mâide, 90.

[2]  Ebû Dâvûd, “Eşribe”, 5; Tirmizî, “Eşribe”, 3; Nesâî, “Eşribe”, 25;  كل مسكر حرام وما أسكر كثيره فقليله حرام

[3]  İbn Abidîn, Reddü’l-muhtar, 3: 651.

[4]  Nesâî, “Cenâiz”, 100; وَاجْتَنِبُوا كُلَّ مُسْكِرٍ

[5]  Ebû Dâvûd, “Et‘ime”, 46; إِنْ وَجَدْتُمْ غَيْرَهَا فَكُلُوا فِيهَا وَاشْرَبُوا وَإِنْ لَمْ تَجِدُوا غَيْرَهَا فَارْحَضُوهَا بِالْمَاءِ وَكُلُوا وَاشْرَبُوا

[6] Buhârî, “İmân”, 37;الْحَلَالُ بَيِّنٌ وَالْحَرَامُ بَيِّنٌ وَبَيْنَهُمَا مُشَبَّهَاتٌ لَا يَعْلَمُهَا كَثِيرٌ مِنْ النَّاسِ فَمَنْ اتَّقَى الْمُشَبَّهَاتِ اسْتَبْرَأَ لِدِينِهِ وَعِرْضِهِ